Elfduizend - organisatie voor godsdienstwetenschap en kunstgeschiedenis.
Onze adresgegevens
Stuur ons een e-mail
Homepage Elfduizend
Autun

Van MichaŽl de zielenweger tot Christus de Almachtige

Heeft u wel eens voor een schitterend gebeeldhouwd westportaal van een kathedraal gestaan en u afgevraagd wat u eigenlijk ziet? Een enkele keer helpt een folder of reisgids u op weg: het is een Laatste Oordeel, of u ziet het leven van Maria. Heeft u met deze kennis de voorstelling dan begrepen? Kerken staan vaak vol met allerlei beeldtaal die nog maar door weinigen gekend en begrepen wordt. Het lezen van christelijke afbeeldingen van vaak eeuwen oud vereist kennis van een traditie die er nauwelijks meer is.

Christelijke beeldtaal kent een lange traditie, van de eerste eeuwen met verborgen symboliek, de romaanse hiŽratische Christusbeelden tot moderne glas-in-loodramen. Een schets van de ontwikkeling van de beeldtaal en uitleg van de belangrijkste beeldverhalen en hun plaats en betekenis in de kerkruimte zullen al veel onleesbaarheid en onbegrip weg kunnen nemen. De eerste vragen bij een voorstelling zijn: Wat is er afgebeeld, wie zijn het en wat gebeurt er? Welke functie heeft de afbeelding? Waar bevindt zij zich? Wat is de theologische of symbolische betekenis van het afgebeelde?

Iconografie houdt in dat afbeeldingen beschreven en in een context geplaatst worden. Dit betekent dat een voorstelling eerst herkend moet worden: scŤnes uit het leven van Christus, heiligenvoorstellingen, Mariabeelden en meer. De beschreven afbeelding staat bovendien in een context. De doop in de Jordaan staat op een doopvont of in een doopkapel, het Lam Gods boven het altaar en Christoffel vlakbij de ingang. De interpretatie hangt dus samen met liturgie en gebruik. Komen we dezelfde voorstellingen op andere plaatsen tegen dan krijgen ze een andere betekenis en vertellen ze een ander verhaal.

Christelijke beeldtaal gaat altijd hand in hand met kerkgeschiedenis. Kennis van de beelden vertelt over de ontwikkeling van de kerk, kennis van kerkgeschiedenis helpt de beelden te interpreteren. In dit college wordt een chronologische benadering met een thematische benadering gecombineerd. De colleges behandelen de belangrijkste combinaties van beeld en gebruik, zoals de beeldtaal van een altaarstuk, beeldencycli en devotiebeelden.